Video's

DALFSEN – Een meterslange Oekraïense rushnik is op reis door Europa. Ook inwoners van Dalfsen werken mee aan het geborduurde kunstwerk. Dit internationale doek werd voor het eerst gepresenteerd in Dalfsen. “Een borduurwerk van verbondenheid, vrijheid en vrede.”

De tweehonderd meter lange rushnik kwam eind 2025 naar Nederland en was als eerste te zien in de grote kerk in Dalfsen. Deze primeur is te danken aan Oleksiy Tryfonov, de aanjager van dit internationale kunstproject. Tryfonov is tijdens het uitbreken van de oorlog naar Nederland gekomen en woont nu in Dalfsen. “Deze rushnik verbindt mensen.”

Wereldrecord

“Op veel plaatsen waar de rushnik komt, wordt meegeholpen en geborduurd”, aldus de Oekraïense Dalfsenaar. “De geborduurde doeken uit de verschillende plaatsen worden bij elkaar gevoegd, waardoor het kunstwerk steeds langer wordt.” Het doel is om met meer dan achthonderd meter een wereldrecord neer te zetten. Ook inwoners van Dalfsen borduren mee.

Schaatsers op een rushnik

Eén van die borduursters uit Dalfsen is Ingrid de Bruijn. “We hebben figuren gekozen die kenmerkend zijn voor Dalfsen”, vertelt ze. “Bijvoorbeeld een schaatser en een vechtanjer.” Ook de Grote Kerk is afgebeeld. “We doen het niet helemaal zoals de Oekraïners het doen, het gaat om het idee.”

De kleuren en figuren die op een traditionele rushnik zijn geborduurd, zitten volgens Tryfonov boordevol symboliek: “Rood staat bijvoorbeeld voor leven, liefde en bloed. Het witte linnen staat voor zuiverheid en licht.” De vogels en bloemen staan onder andere voor het leven en zegen.

Een doek voor het leven

“Een rushnik is een levensdoek”, legt José Kouwen uit. Zij borduurt ook mee. “Een Oekraïense baby wordt na de geboorte in het doek gewikkeld en bij een huwelijksceremonie worden de handen van het bruidspaar hiermee aan elkaar verbonden.” Bij het overlijden gaat de rushnik mee het graf in.

Hoewel het borduren volgens De Bruijn niet ingewikkeld is, moet je wel goed opletten. “Omdat we met zoveel tegelijk aan het borduren zijn, moet je goed de richting van het doek in de gaten houden. Er kan zo een kruisje of streepje verkeerd staan. Dat gebeurt wel eens en dan moet je weer opnieuw beginnen.”

De rushnik hangt binnenkort in Zaandam en in Maastricht. Ook in deze plaatsen wordt volop meegeborduurd. Voor wie het doek dichterbij huis wil bewonderen: vanaf zes februari hangt de rushnik een paar dagen in het Academiehuis Grote Kerk Zwolle.