OMMEN – Preventief optreden om ondermijnende criminaliteit en misstanden te voorkomen is de afgelopen jaren steeds belangrijker geworden. En dat belang zal alleen maar toenemen, en dus moeten we er als samenleving nóg alerter op worden.

Het onderwerp raakt niet alleen alle beleidsterreinen van de gemeentelijke organisatie, maar vraagt ook om meer samenwerking tussen gemeenten onderling. Naast de gemeentelijke organisatie, de veiligheidsregio IJsselland, politie en justitie, zullen ook eigen inwoners en ondernemers hier alerter op moeten zijn. De gemeente kan hierin optreden als een soort regisseur.

Dat stelt Ommens burgemeester Hans Vroomen in zijn ‘burgemeestersbrief’, zoals hij de notitie aan de gemeenteraad zelf betitelt. Het is een soort afscheidsbrief, omdat hij over twee weken stopt als eerste burger van Ommen. Vroomen geeft de toekomstige bestuurders aandachtspunten mee voor het handelen op het gebied van openbare orde en veiligheid.

Vroomen stelt vast dat deze vorm van criminaliteit sterk is toegenomen, ook in Ommen, en waarschuwt zowel politici als inwoners om hier de komende jaren zeer alert op te zijn. Hij constateert dat de samenwerking tussen de elf gemeenten in de regio IJsselland is verbeterd en dat ook de provincie er intensief mee bezig is.

Ondermijnende criminaliteit

In de brief van vier kantjes stipt Vroomen de onderwerpen aan die volgens hem de komende tijd extra aandacht verdienen. Naast ‘toenemende polarisatie, zorgwekkend gedrag en heftige inbreuken op de openbare orde’ benoemt hij met name de ondermijnende criminaliteit. Daarin vervaagt het onderscheid tussen de boven- en onderwereld, bijvoorbeeld door panden te laten gebruiken voor het maken van drugs (met kans op brand) of het witwassen van geld via de horeca of andere ‘bovengrondse’ activiteiten. Ook worden ‘jongeren geronseld voor geweld of drugstransporten en maken zorgbedrijven over de rug van kwetsbare burgers enorme winsten, die verdwijnen in de zakken van criminelen’.

Het thema speelt de laatste jaren nadrukkelijk in Ommen en kwam vooral bovendrijven na een kritisch rapport van de Rekenkamer van Ommen. Die concludeerde dat de gemeente hier weliswaar oog voor heeft, maar dat de aanpak tekort schiet. Dat komt vooral door te weinig menskracht en sturing. Ambtelijk is er veel aandacht voor, maar de woorden worden te weinig omgezet in daden, concludeerde de Rekenkamer.

Weerbaarheid

Het rapport toonde ook aan dat er in Ommen op een aanzienlijke schaal drugs worden verhandeld. Omdat de burgemeester – in dit geval dus Vroomen zelf – openbare orde en veiligheid in zijn portefeuille heeft, is het rapport voor hen ‘een belangrijke aanjager’ om er meer werk van te maken. “Weerbaarheid begint tenslotte bij het inrichten van barrières en preventieve maatregelen.” En dus investeerde Ommen de afgelopen tweeëneenhalf jaar in de (tijdelijke) versterking van capaciteit. Zijn roep om meer boa’s is inmiddels gehonoreerd: hun aantal is toegenomen van twee naar vier, een aantal dat met name in het drukke zomerseizoen geen overbodige luxe is.

Digitale veiligheid

Vroomen constateert dat ook de samenwerking tussen gemeenten in IJsselland is verbeterd en dat er op regionaal niveau een strategisch adviseur veiligheid is aangesteld. En hoewel volgens hem daarmee ‘de basis op orde’ is, is er volgens hem meer nodig. “Een stevige borging van de gemeentelijke inzet op dit gebied is daarmee nog niet gegarandeerd”. Voor de komende raadsperiode moet er een stevig programma met afspraken worden opgesteld om Ommen een veilige gemeente te laten zijn en blijven.

Naast veiligheid in de openbare ruimte moet er ook meer aandacht komen voor digitale veiligheid, aldus Vroomen in zijn brief. Dat geldt zowel voor de overheid als voor inwoners en bedrijven. “Gericht risicobeheer is noodzakelijk, waarbij digitale risico's net als juridische en financiële risico's worden meegewogen. Daarbij moeten gemeenten zich goed voorbereiden op en snel kunnen handelen bij digitale verstoringen, incidenten en crises, of aanvallen van criminele netwerken of buitenlandse mogendheden.”

Tekst Hans Keesmaat
Vorige